Το Ζηνώνειο Ελεύθερο Πανεπιστήμιο ολοκλήρωσε τον φετινό κύκλο διαλέξεων με αφιέρωμα στον Αγώνα της ΕΟΚΑ
«Η γυναικεία προσφορά και τα κρατητήρια»
Με κεντρικό αφιέρωμα στα 70 χρόνια από την έναρξη του εθνικοαπελευθερωτικού αγώνα της ΕΟΚΑ πραγματοποιήθηκε η τελετή λήξης του φετινού κύκλου διαλέξεων του Ζηνώνειου Ελεύθερου Πανεπιστημίου. Οι φετινές διαλέξεις επικεντρώθηκαν στη γυναικεία συμμετοχή στον Αγώνα, καθώς και στις συνθήκες διαβίωσης των πολιτικών κρατουμένων στα κρατητήρια και τις φυλακές της βρετανικής αποικιοκρατίας, αναδεικνύοντας σημαντικές αλλά συχνά λιγότερο γνωστές πτυχές της σύγχρονης κυπριακής ιστορίας.
Στον χαιρετισμό που εκφωνήθηκε εκ μέρους του Πρύτανη του Πανεπιστημίου Κύπρου, Τάσου Χριστοφίδη, υπογραμμίστηκε ο διαχρονικός ρόλος του Ελεύθερου Πανεπιστημίου ως θεσμού δημόσιας παιδείας και πολιτισμού, που συνδέει την ακαδημαϊκή γνώση με την κοινωνία και ενισχύει τον δημόσιο διάλογο.
Η Πρόεδρος της Στέγης Γραμμάτων και Τεχνών Λάρνακας, Αγγέλα Καϊμακλιώτη, χαρακτήρισε το Ζηνώνειο ως «ζωντανό τόπο συνάντησης ανθρώπων και ιδεών» και «καταφύγιο σκέψης μέσα στη βιασύνη της εποχής μας», επισημαίνοντας πως η αξία μιας πόλης γεννιέται μέσα από το φως που δημιουργεί στις συνειδήσεις των ανθρώπων της και πως η παιδεία αποτελεί διαρκή άσκηση της ψυχής προς το φως.
Η πρώτη εισήγηση πραγματοποιήθηκε από την Αναστασία Χάματσου, Διδάκτορα Ιστορίας και Πολιτικών Επιστημών, Εκπαιδευτικό και Ερευνήτρια, με θέμα: «Η συμβολή των γυναικών στον εθνικοαπελευθερωτικό αγώνα του 1955-59, ποσοτικά και ποιοτικά χαρακτηριστικά». Μέσα από την ομιλία της ανέδειξε τη μαζική και πολυδιάστατη συμμετοχή των γυναικών της Κύπρου στον Αγώνα της ΕΟΚΑ, τόσο στην ένοπλη δράση όσο και στην παθητική αντίσταση. Παρουσίασε μορφές γυναικείας προσφοράς, όπως η μεταφορά προκηρύξεων και οπλισμού, η φιλοξενία αγωνιστών, η λειτουργία ως συνδέσμων και η στήριξη του Αγώνα στην καθημερινότητα. Παράλληλα, έγινε αναφορά στον ηρωισμό, την αυτοθυσία και τη συλλογικότητα που χαρακτήρισαν τη συμμετοχή των Κυπρίων γυναικών την περίοδο 1955-1959.
Ακολούθησε η εισήγηση της Δόξας Κωμοδρόμου, Διδάκτορος Νεότερης και Σύγχρονης Ιστορίας του Πανεπιστημίου Κύπρου, με θέμα: «Βασανιστήρια αγωνιστών της ΕΟΚΑ στα κρατητήρια και στις φυλακές των αποικιοκρατών». Μέσα από προφορικές μαρτυρίες, αρχειακά τεκμήρια και προσωπικές αφηγήσεις παρουσιάστηκαν οι απάνθρωπες συνθήκες κράτησης στα κρατητήρια της Κοκκινοτριμιθιάς, της Πύλας και στις Κεντρικές Φυλακές Λευκωσίας, όπου χιλιάδες πολιτικοί κρατούμενοι υπέστησαν βασανιστήρια, απομόνωση και ψυχολογική βία.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στις συγκλονιστικές μαρτυρίες για τα βασανιστήρια του Κυριάκου Μάτση, στις συνθήκες εγκλεισμού χωρίς δίκη, αλλά και στη δύναμη ψυχής και την αλληλεγγύη που ανέπτυξαν οι κρατούμενοι μέσα στα αποικιακά στρατόπεδα συγκέντρωσης.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης πραγματοποιήθηκε επίσης η απονομή πιστοποιητικών παρακολούθησης στους συμμετέχοντες και τις συμμετέχουσες του φετινού κύκλου διαλέξεων.
Το Ζηνώνειο Ελεύθερο Πανεπιστήμιο συνεχίζει να αποτελεί έναν σημαντικό θεσμό γνώσης, ιστορικής μνήμης και πολιτισμού για τη Λάρνακα και ευρύτερα για την κυπριακή κοινωνία, προσφέροντας υψηλού επιπέδου επιστημονικές και πολιτιστικές δράσεις με επίκεντρο την ιστορία, τη δημόσια παιδεία και τον πολιτισμό.
